Washington (stan)
Washington – 42‑ty stan Stanów Zjednoczonych, położony w północno‑zachodniej części kraju, graniczy z kanadyjską prowincją Kolumbia Brytyjska, stanem Oregon oraz stanem Idaho. Jego stolicą jest Olympia, a największym miastem Seattle.
Geografia
Powierzchnia Washingtonu wynosi około 184 827 km², co czyni go 18‑tym co do wielkości stanem w USA. Tereny podzielone są na trzy główne regiony:
- Kaskady – pasmo górskie rozciągające się wzdłuż zachodniej części stanu, obejmujące m.in. Mount Rainier, najwyższy szczyt w stanie (4 392 m).
- Preria Columbia – niziny i doliny rzek, w tym dorzecze Rzeki Columbia, które odgrywa kluczową rolę w rolnictwie i energetyce wodnej.
- Wybrzeże Pacyfiku – wybrzeże Oceanu Spokojnego z licznymi zatokami (Puget Sound, Strait of Juan de Fuca) i licznymi wyspami.
Strefa klimatyczna jest zróżnicowana: na zachodnim wybrzeżu panuje klimat morski, natomiast wschodnie części charakteryzuje klimat kontynentalny z zimnymi, suchymi zimami.
Historia
Obszar dzisiejszego Washingtonu był zamieszkiwany przez liczne plemiona rdzennych Amerykanów, m.in. Suquamish, Duwamish oraz Yakima. Pierwsze stałe osady europejskie powstały w XIX wieku w wyniku ekspansji handlowej i misji misjonarskich.
W 1846 roku obszar ten został przyłączony do terytorium amerykańskiego w ramach Traktatu Oregon. W 1853 roku utworzono Terytorium Washington, a w 1889 roku stan uzyskał status 42‑go stanu USA.
Demografia
Według spisu powszechnego z 2020 roku populacja Washingtonu wynosiła ponad 7,8 miliona mieszkańców. Największe grupy etniczne to:
- Biali (ok. 65 %)
- Azjaci (ok. 10 %) – w dużej mierze pochodzenia chińskiego, japońskiego i indyjskiego
- Afroamerykanie (ok. 5 %)
- Latynosi (ok. 12 %)
- Rdzenni Amerykanie i inni (ok. 3 %)
Gospodarka
Washington jest jednym z najbogatszych stanów USA. Główne sektory gospodarki to:
- Technologia – siedziby gigantów takich jak Microsoft (Redmond) i Amazon (Seattle) przyciągają licznych specjalistów IT.
- Lotnictwo i kosmonautyka – Boeing posiada duże zakłady produkcyjne w Everett i Renton.
- Rolnictwo – uprawy jabłek, wiśni i winogron w dolinie Columbia River.
- Energetyka – hydroenergetyka (tamaryny Columbia River) oraz rosnąca rola energii wiatrowej.
- Turystyka – przyciąga turystów regionami takimi jak Olympic National Park oraz Mount Rainier National Park.
Polityka
Washington jest państwem o silnych tradycjach liberalnych. Od 1970 roku przeważa tam partia Demokratyczna. W wyborach prezydenckich stan regularnie popiera kandydatów partii Demokratycznej.
Kultura i edukacja
Stan słynie z dynamicznej sceny muzycznej (grunge, indie rock), a także z bogatego dziedzictwa rdzennych kultur. W Washingtonie działają renomowane uczelnie wyższe, w tym University of Washington w Seattle oraz Washington State University w Pullman.